Co nieco odnośnie tzw. kredytów konsumenckich.

W polskim obrocie prawnym od dziesięciu lat obowiązuje ustawa o kredycie konsumenckim. Przepisy w niej zawarte określają przede wszystkim zasady i tryb zawierania umów o kredyt konsumencki oraz obowiązki kredytodawcy i pośrednika kredytowego w zakresie informacji udzielanych przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki oraz obowiązki konsumenta, kredytodawcy i pośrednika kredytowego w związku z zawartą umową o kredyt konsumencki.

To jest istotna ustawa dla konsumentów, choć nie każdy z nich wie, że takowe przepisy istnieją. Ważna jest dlatego, że zawiera szereg przepisów, które stanowią prawa konsumentach przy zawieraniu umów kredytowych.

Warto zacząć od tego, czym jest kredyt konsumencki?

Zgodnie z tą ustawą, przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi.

Przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się także umowę o kredyt niezabezpieczony hipoteką, który jest przeznaczony na remont domu albo lokalu mieszkalnego, w tym w wysokości większej niż wysokość określona powyżej.

Dalej w ustawie  czytamy, że za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności:

  1. umowę pożyczki,
  2. umowę kredytu w rozumieniu przepisów prawa bankowego,
  3. umowę o odroczeniu konsumentowi terminu spełnienia świadczenia pieniężnego, jeżeli konsument jest zobowiązany do poniesienia jakichkolwiek kosztów związanych z odroczeniem spełnienia świadczenia,
  4. umowę o kredyt, w której kredytodawca zaciąga zobowiązanie wobec osoby trzeciej, a konsument zobowiązuje się do zwrotu kredytodawcy spełnionego świadczenia,
  5. umowę o kredyt odnawialny.

Postanowiłam dzisiaj nieco przybliżyć te przepisy, m.in. w związku z ostatnio wydaną decyzją  Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów dotyczącej mBanku, w której czytamy, że owy Bank w sposób nienależny pobierał od konsumentów opłaty w związku z wypowiadaniem umów o kredyt odnawialny. Wprawdzie decyzja jest nieprawomocna i Bank może się od niej odwołać. Jednak jest ważną informacją, że organ jakim jest UOKiK mający na celu ochronę interesów konsumentów stoi po ich stronie, którzy siłą rzeczy są słabszą stronę w obrocie prawnym w stosunku do takich firm jakimi są Banki.

Zatem czytając dalej tę ustawę, znajdziemy w niej odpowiedź jakie są obowiązki kredytodawcy i pośrednika kredytowego przed zawarciem umowy o kredyt.

Kredytodawca lub pośrednik kredytowy w reklamach dotyczących kredytu konsumenckiego zawierających dane dotyczące kosztu kredytu konsumenckiego, w szczególności stopę oprocentowania, podaje konsumentowi w sposób jednoznaczny, zrozumiały i widoczny:

  1. stopę oprocentowania kredytu łącznie z informacją o tym, czy jest to stopa stała, zmienna czy też zastosowanie mają obydwie te stopy; informacje te podaje się wraz z wyodrębnieniem opłat uwzględnianych w całkowitym koszcie kredytu,
  2. całkowitą kwotę kredytu,
  3. rzeczywistą roczną stopę oprocentowania.

Kredytodawca lub pośrednik kredytowy, w stosownych przypadkach, dodatkowo podaje konsumentowi:

  1. czas obowiązywania umowy,
  2. całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta oraz wysokość rat,
  3. cenę towaru lub usługi oraz kwotę wszystkich zaliczek w przypadku umowy o kredyt przewidującej odroczenie płatności.

Jeśli konsument chce uzyskać kredyt i przechodzi procedury, które ku temu są przewidziane m.in. badana jest jego zdolność kredytowa, która jest oceniana przez bank pozytywnie, konsument ma prawo do otrzymania, na wniosek, bezpłatnego projektu umowy o kredyt konsumencki.  Chodzi m.in. o to, aby konsument mógł na spokojnie zapoznać się z projektem umowy, przeanalizować ją, zrozumieć zapisy w niej zawarte. Dlaczego to jest istotne? Dlatego, aby mógł w pełni świadomie podjąć decyzję, czy zawiera daną umowę, czy też nie.

Poza tym kredytodawca lub pośrednik kredytowy przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki jest zobowiązany podać konsumentowi takie informacje jak:

  1. imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy i pośrednika kredytowego,
  2. rodzaj kredytu,
  3. czas obowiązywania umowy,
  4. stopę oprocentowania kredytu, wszelkie indeksy lub stopy referencyjne mające zastosowanie do pierwotnej stopy oprocentowania kredytu, a także okresy, warunki i procedury zmian stopy oprocentowania kredytu; jeżeli umowa o kredyt konsumencki przewiduje różne stopy oprocentowania,
  5. całkowitą kwotę kredytu,
  6. terminy i sposób wypłaty kredytu,
  7. całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta.

Oczywiście tych obowiązków jest znacznie więcej na rzecz dzisiejszego wpisu wymieniłam tylko niektóre z nich. Gdyby ktoś chciał uzyskać szczegółowe informacje w tym zakresie odsyłam do teksu ustawy, która nazywa się ustawą o kredycie konsumenckim.

W ustawie tej mamy także szczegółowe przepisy dotyczące  umów o kredyt w rachunku, umowa restrukturyzacyjnych,  umów o kredyt w rachunku zawieranych na odległość.

Co jest także istotne?

To, że wszelkie opłaty i inne koszty uiszczone przez konsumenta przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki podlegają niezwłocznie zwrotowi, w przypadku gdy umowa o kredyt konsumencki nie została zawarta lub kwota kredytu nie została wypłacona przez kredytodawcę w terminie wskazanym w umowie.

Jak powinna wyglądać sama umowa o kredyt?

Przede wszystkim musi być sporządzona w formie pisemnej. Dodatkowo sformułowania w niej zawarte muszą być skonstruowane tak, aby były jednoznaczne i zrozumiałe. Inne obowiązkowe zapisy, które muszą znaleźć się w takiej umowie opisane są szczegółowo w ustawie.

Jeśli umowa jest zawarta, wówczas przez cały czas jej obowiązywania, konsument ma prawo otrzymywać na jego  wniosek, bezpłatnie harmonogramu spłaty.

Jeśli konsument zawarł z Bankiem umowę o kredyt odnawialny ma prawo w każdym czasie, bez dodatkowych opłat, wypowiedzieć umowę o kredyt odnawialny.

To jest właśnie ten przepis na którym oparł się Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydając decyzję wobec mBanku, że owy Bank w sposób nieuprawniony pobierał opłaty z tytułu wypowiedzenia tego kredytu.

Jakie jeszcze uprawnienia przysługują konsumentowi?

Konsument ma prawo w każdym czasie do spłaty całości lub części kredytu przed terminem określonym w umowie. Kredytodawca nie może uzależnić wcześniejszej spłaty kredytu od jego poinformowania przez konsumenta.

W przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, chociażby konsument poniósł je przed tą spłatą.

Czy konsument może odstąpić od umowy?

Konsument ma prawo, bez podania przyczyny, do odstąpienia od umowy o kredyt konsumencki w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy. Jeżeli umowa o kredyt konsumencki nie zawiera elementów określonych w ustawie, konsument może odstąpić od umowy o kredyt konsumencki w terminie 14 dni od dnia dostarczenia wszystkich elementów wymienionych w tym akcie prawnym.

O możliwości odstąpienia od umowy konsument musi być poinformowany.

Zatem tak jak opisałam powyżej, choć w skrócie (nie przytoczyłam całości ustawy, a moim zdaniem jej najważniejsze elementy) wyglądają przepisy chroniące konsumentów, którzy wchodzą w relacje z Bankami. Warto mieć taką świadomość i w kontaktach z Bankami dopominać się o respektowanie konsumenckich uprawnień.

Na koniec życzę wszystkim miłego dnia i oczywiście miłego tygodnia, dobrej pogody i jak najwięcej uśmiechu.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s